Rạch Tràm: dòng sông phía bắc, bìa rừng và xóm biển

Phóng sự ảnh Nhân Dân tháng 3/2024 mô tả một phía có tràm xen dầu, sao cao, phía kia là thực vật ngập mặn. Chỗ gặp nhau giữa hai kiểu rừng ấy tạo nét riêng cho sông. Bài rừng ngập mặn gốc của chúng tôi còn ghi nhận những chi tiết nhỏ hơn: rễ sát mép nước, chim quanh tán cây và cua chạy trên bờ bùn. Đó là những điều đáng quan sát, không phải lời hứa chuyến nào cũng gặp sinh vật. Nhìn cả bờ lẫn bóng cây trên nước sẽ thấy cảnh đổi khác giữa hai phía.

Trụ sở ở Xóm Mới, không phải bến thuyền Rạch Tràm. Có thể hỏi tuyến nào đang đón khách, ai nhận khách và điểm bắt đầu, kết thúc ở đâu. Đây là nơi hỏi thông tin; bài không khẳng định Vườn đang bán chuyến sông. Nếu có người địa phương nhận tổ chức, thống nhất cùng lúc loại thuyền hoặc ván, người đi cùng, nơi về, thời lượng và tổng tiền cả nhóm. Giá một thuyền khác giá mỗi người; tiền xe tới làng cũng không mặc nhiên gồm hoạt động này.

Trước hết là khúc uốn của sông và những cây cao phía sau; rồi mới nhìn bộ rễ ở mép nước, phần bùn lộ ra bên bờ. Bài rừng ngập mặn gốc có ghi nhận cua nhỏ và chim quanh rừng. Ống kính dài giúp quan sát mà không cần tới sát. Chụp từ bờ hoặc trên thuyền đã sắp xếp, để nguyên bộ rễ và nền bùn mềm. Mưa cũng làm màu nước đổi, nên dòng sông không cần xanh rực như một tấm ảnh cụ thể mới đáng ngắm.

Tới theo ĐH.86, gặp người đón nếu đã hẹn rồi dành thời gian cho bờ xóm chài trước khi thêm chuyến sông. Bài di chuyển gốc của chúng tôi có một nhận xét rất thực tế về phía bắc: gọi được xe đi thường dễ hơn tìm xe về. Giữ xe theo buổi, hoặc lưu số và hẹn giờ quay lại trước khi tài xế rời đi. Mang nước uống cùng chút đồ ăn nhẹ. Muốn dùng bữa ngồi bàn, hẹn người đón nấu hoặc trở lại một quán đã chọn trên đường; có làng chài không đồng nghĩa lúc nào cũng có nhà hàng hải sản nhận khách lẻ.

Cửa Cạn gắn với làng và sông phía tây; Rạch Tràm đưa câu chuyện lên phía bắc, tới rừng và bờ xóm chài. Không cần ghép thành một ngày chạy hai dòng sông. Chọn vùng muốn khám phá rồi dành thời gian cho cây, khu dân cư và bờ biển của vùng ấy. Rạch Tràm đặc biệt có ý nghĩa khi muốn quan sát chỗ chuyển giữa rừng cao và rừng ngập mặn, thay vì tìm liên tiếp các điểm bán vé.

Danh mục đường của tỉnh ghi nhánh vào Rạch Tràm là ĐH.86, từ ĐT.973 tại mốc Trạm Kiểm lâm Bãi Thơm tới khu tái định cư Rạch Tràm. Đây là tên đường cụ thể để tài xế tìm đúng hướng, thay vì chỉ một ghim bãi biển phía bắc. Trạm kiểm lâm là mốc đường, không phải quầy vé tham quan. Chọn điểm xuống xe trong làng rồi thống nhất nơi gặp ven bờ với người địa phương. Tên đường giúp định hướng, không mô tả tình trạng từng ngõ ở chặng cuối.